Sözlük ve kaynaklar

01 · Kavramlar

50 terim, serideki örneklerle birlikte okunabilecek kısa tanımlarla sunuluyor.

Aktif

Bankanın bilançosunda muhasebeleştirdiği varlıkların toplamı. Aynı tarihte yükümlülük ve özkaynak toplamına eşittir. Modül 03 →

Aşama 1

Genel yaklaşımda ilk muhasebeleştirmeden bu yana önemli kredi riski artışı bulunmayan varlıklar için 12 aylık ECL ölçümü. Modül 06 →

Aşama 2

Kredi riskinde önemli artış bulunan fakat kredi değer düşüklüğüne uğramamış varlıklar için ömür boyu ECL ölçümü. Modül 06 →

Aşama 3

Kredi değer düşüklüğüne uğramış varlıklar için ömür boyu ECL ölçümü. Düzenleyici temerrüt tanımıyla birebir eşleme ayrıca incelenir. Modül 06 →

Baz puan (bp)

Bir yüzde puanın yüzde biri. 100 baz puan = 1 yüzde puan. Modül 08 →

BDDK raporlama kapsamı

Türkiye’de bankaların finansal raporlarının tabi olduğu özel düzenleyici çerçeve; konsolidasyon kapsamı ayrıca incelenir. Modül 02 →

Beklenen kredi zararı (ECL / BZK)

Sözleşmeye bağlı ve beklenen tahsilatlar arasındaki nakit açıklarının olasılık ağırlıklı bugünkü değeri. Modül 06 →

12 aylık ECL

Önümüzdeki 12 ayda mümkün temerrüt olaylarından kaynaklanan ömür boyu nakit açıklarını kapsar; yalnız 12 ay içinde tahsil edilemeyecek tutar değildir. Modül 06 →

Ömür boyu ECL

Finansal aracın beklenen ömrü boyunca mümkün temerrütlerden doğan kayıpların olasılık ağırlıklı bugünkü değeri. Modül 06 →

Brüt defter değeri

İlgili zarar karşılığı düşülmeden önceki itfa edilmiş maliyet tutarı. Modül 06 →

Çekirdek ana sermaye (CET1)

Uygunluk şartları, filtre ve indirimlerden sonra hesaplanan temel düzenleyici zarar karşılama kapasitesi. Modül 08 →

Diğer kapsamlı gelir (OCI)

İlgili standart gereği dönem kârı dışında muhasebeleştirilen gelir ve giderler. Yeniden sınıflandırma koşulları kaleme göre farklıdır. Modül 05 →

Dönem kârı

Gelir ve giderlerin belirli bir dönemdeki net muhasebe sonucu; aynı dönemin nakit artışı değildir. Modül 04 →

Efektif vergi oranı

Vergi giderinin aynı kapsamdaki vergi öncesi kâra oranı; kanuni vergi oranıyla aynı olmak zorunda değildir. Modül 12 →

Etkin faiz yöntemi

Beklenen nakit akışlarını ilgili defter değerine bağlayan oranla faiz geliri veya gideri dağıtımı. Modül 10 →

FVOCI

Gerçeğe uygun değer farkı diğer kapsamlı gelire yansıtılan ölçüm kategorisi. Borçlanma ve özkaynak araçlarının ayrıntılı hükümleri farklıdır. Modül 10 →

FVTPL

Gerçeğe uygun değer farkı kâr veya zarara yansıtılan ölçüm kategorisi. Modül 10 →

Gerçeğe uygun değer

Ölçüm tarihinde piyasa katılımcıları arasındaki olağan işlemde varlık satışından elde edilecek veya yükümlülük devrinde ödenecek fiyat. Modül 10 →

Grup kârı

Bu kaynak tablosunda toplam dönem kârının ana ortaklık pay sahiplerine ait kısmı; azınlık payından ayrılır. Modül 05 →

İçsel derecelendirmeye dayalı yaklaşım (İDD / IRB)

Kredi riski için düzenleyici sermaye hesabında izin verilen içsel parametreleri kullanan yaklaşım. Modül 07 →

İtfa edilmiş maliyet

Etkin faiz, geri ödemeler ve ilgili değer düşüklüğü etkileriyle oluşan ölçüm tabanı. Modül 10 →

Karşılık oranı (coverage)

Belirli bir havuza ait karşılık stokunun aynı havuzun brüt risk tutarına oranı. Modül 06 →

Karşılık stoku

Raporlama tarihinde taşınan zarar karşılığı; dönem giderinden kur, tahsilat, satış ve diğer hareketlerle ayrışabilir. Modül 06 →

Kredi dönüşüm oranı (KDO / CCF)

Bilanço dışı taahhüdün risk tutarına dönüşümünde kullanılan katsayı; yöntem ve ürün kapsamı önemlidir. Modül 07 →

Kredi riski azaltımı (KRA / CRM)

Teminat ve garanti gibi kabul edilen korumaların düzenleyici hesapta tanınması; her yöntemde EAD’den doğrudan indirim değildir. Modül 07 →

Kredi risk maliyeti (CoR)

Dönemin tanımlanmış kredi kaybı yükünün ortalama kredi hacmine oranı; netleştirme, kapsam ve yıllıklandırma açıklanmalıdır. Modül 06 →

Konsolide

Ana ortaklık ve raporlama kapsamındaki kuruluşların grup içi eliminasyonlardan sonra bir arada sunulması. Modül 02 →

Solo / konsolide olmayan

Ana bankanın konsolidasyon yapılmadan sunulan finansal görünümü. Modül 02 →

Likidite karşılama oranı (LKO / LCR)

Yüksek kaliteli likit varlıkların 30 günlük stresli net nakit çıkışına oranı. Tarih ve ortalama yöntemi belirtilmelidir. Modül 09 →

Maddi özkaynak kârlılığı (MoÖK / RoTE)

Kârın tanımlanmış ortalama maddi özkaynak tabanına oranı. Maddi olmayan varlık ayarları ve yıllıklandırma kaynağa göre kontrol edilir. Modül 11 →

MIS

İç yönetim bilgi sistemi. Ürün ve müşteri kırılımları sağlayabilir; muhasebe raporuyla kapsam ve sınıflama farkı olabilir. Modül 02 →

Nazım hesap

Taahhüt, garanti ve türev nominali gibi kalemlerin bilanço dışı izlenmesi; toplamı doğrudan beklenen kayıp değildir. Modül 10 →

Net faiz geliri

Aynı dönemin faiz gelirleri ile faiz giderleri arasındaki tutar farkı. Modül 04 →

Net faiz marjı (NFM / NIM)

Tanımlanmış net faiz gelirinin ortalama faiz getirili varlıklara oranı. Swap ayarı ve yıllıklandırma ayrıca belirtilir. Modül 04 →

Net istikrarlı fonlama oranı (NİFO / NSFR)

Mevcut istikrarlı fonun gerekli istikrarlı fona oranı; düzenleyici ağırlıklarla yapısal fonlama ihtiyacını değerlendirir. Modül 09 →

Özkaynak yöntemi

Yatırımın defter değerini, iştirakin net varlıklarındaki yatırımcı payına ilişkin hareketlerle güncelleyen yöntem. Modül 02 →

POCI

Satın alındığında veya oluşturulduğunda kredi değer düşüklüğü bulunan finansal varlıklar; genel üç aşamalı anlatımdan ayrı ölçüm özellikleri taşır. Modül 06 →

Pro-forma

Bir işlem veya varsayım gerçekleşmiş gibi hazırlanmış gösterim; gerçekleşmiş finansal sonuçtan ayrılır. Modül 08 →

RAT / RWA

Kredi, piyasa ve operasyonel risk için düzenleyici kurallarla hesaplanan risk ağırlıklı tutar; beklenen zarar tutarı değildir. Modül 08 →

RAT yoğunluğu

Risk ağırlıklı tutarın tanımlanmış maruziyete oranı. Yayımlanan oran, görünür tutarlardan yeniden hesaplanan oranla kontrol edilir. Modül 07 →

SICR

İlk muhasebeleştirmeden bu yana kredi riskinde önemli artış. Tek bir mutlak TO eşiği veya yalnız gecikme gün sayısı değildir. Modül 06 →

SPPI

Sözleşmeye bağlı nakit akışlarının yalnız anapara ve anapara bakiyesine ilişkin faizden oluşması koşulu. Modül 10 →

Sınırlı denetim

Ara dönem finansal bilgiye ilişkin, bağımsız denetimden daha dar prosedürlerle yürütülen sınırlı güvence çalışması. Modül 02 →

Swap dahil net faiz

Yönetimin swap maliyetini faiz performansına taşıyan sunum göstergesi; muhasebe net faiz satırından ayrıdır. Modül 04 →

Takipteki alacak (TGA / NPL)

İlgili düzenleyici sınıflama kapsamında donuk olarak izlenen alacak. Stok, giriş ve satış hareketleri ayrı değerlendirilir. Modül 06 →

Temerrüt anındaki risk tutarı (TT / EAD)

İlgili yöntem altında temerrüt anında maruz kalınması beklenen risk tutarı. Modül 07 →

Temerrüt halinde kayıp (THK / LGD)

Temerrüt koşulunda ekonomik kaybın risk tutarına oranı. Muhasebe ve düzenleyici amaçların varsayımları farklı olabilir. Modül 07 →

Temerrüt olasılığı (TO / PD)

Tanımlanmış zaman ufkunda temerrüt ihtimali. Bir yıllık düzenleyici TO ile ömür boyu TFRS 9 TO aynı ölçü değildir. Modül 07 →

Yıllıklandırma

Ara dönem akımından yıllık ölçekte oran oluşturma işlemi; zaman katsayısı ve ortalama payda açıkça belirtilmelidir. Modül 11 →

YSB

Yıl sonundan beri değişim; geçen yılın aynı dönemiyle yapılan yıllık karşılaştırmadan ayrılır. Modül 03 →

02 · Kaynak seti ve okuma kapsamı

PDF sayfa numarası dosya görüntüleyicisindeki sıra numarasıdır; rapor içindeki basılı sayfa numarasından farklı olabilir. Kaynak tutarları değiştirilmeden korunur; milyar TL’ye dönüşümde milyon TL tutarı 1.000’e bölünür.

Bu içerik finansal rapor okuma üzerine hazırlanmıştır. Bankaya ilişkin değerlendirmeler belirtilen dönem ve kapsamla sınırlıdır; yatırım önerisi veya bağımsız güvence raporu niteliği taşımaz.

03 · Açıklanmamış farklar nasıl kaydedildi?

04 · Tamamlayıcı okumalar

• Banka muhasebesi — kayıt, tahakkuk ve değerleme.
• Kredi yaşam döngüsü — işlemden rapora veri ve mutabakat.
Sermaye çerçevesi — düzenleyici sermaye ve tamponlar.