IRB onboarding · Modül 13 / 22

Tahsilat verisinin uçtan uca akışı

Kaynak işlemden gerçekleşen LGD’ye nasıl ulaşılır?

Yeniden üretilebilir bir LGD hesabı, her nakit akışını kaynak işlemine bağlar. Temerrüt başlangıcı, tahsilat, maliyet, yeniden temerrüt ve kapanış olayları aynı dosya kimliği ve zaman çizelgesi üzerinde izlenebilmelidir.

Kaynak haritası

Nereye bakılır

KatmanKaynakNe söyler
TüzükCRR Md. 176(4)(g)Her temerrüt eden maruziyet için kayıp bileşenlerine ilişkin veri toplanmalı ve saklanmalı — bu modülün ana dayanağı
TüzükCRR Md. 176(4)(e)Her temerrüt eden maruziyet için tahmin edilen ve gerçekleşen THK ile KDF verisi
TüzükCRR Md. 176(4)(f)Garanti veya kredi türevinin etkisi THK'ya yansıtılıyorsa, etki öncesi ve sonrası THK verisi
TüzükCRR Md. 176(5)(d)Perakendede temerrüt öncesi bir yıl boyunca atandığı derece/havuz ve gerçekleşen THK–KDF sonuçları
TüzükCRR Md. 175–176Derecelendirme sistemi dokümantasyonu ve veri saklama gereklilikleri; yeniden üretim için veri iziyle birlikte değerlendirilir
TüzükCRR3 Md. 181(1)(a)Tüm gözlenen temerrütler kullanılmalı — kitle bütünlüğü
GLEBA/GL/2017/16 · Bölüm 6Nakit akışı bileşenleri, maliyetler, iskonto, tamamlanmamış süreçler

Md. 176(4)(g) neden bu kadar kullanışlı. Hüküm "kayıp verisi" demiyor, "kayıp bileşenlerine ilişkin veri" diyor. Yani tek bir THK sayısı saklamak yetmez; o sayıyı oluşturan parçalar — tahsilatlar, maliyetler, teminat gelirleri, zamanlama — ayrı ayrı izlenebilir olmalı. Toplulaştırılmış bir THK alanı tutan bir kurum bu hükmü karşılamıyordur ve bu, metodolojiden bağımsız bir tespittir.

Zincir

Nakit akışının kırılma noktaları

Recovery verisi tek bir sistemden gelmez. Her devir bir kayıp riski taşır.

1

Temerrüt anı ve maruziyet

Paydayı belirleyen tutar. Aktifleştirilmiş gecikme faizleri dahil mi, bilanço dışı kalemler nasıl ele alınıyor?

Risk: temerrüt tarihi ile maruziyet ölçüm tarihi arasındaki uyumsuzluk
2

Tahsilat kaynakları

Borçlu ödemesi, teminat satışı, garanti tazmini, sigorta, portföy satışı, mahsup. Her biri farklı sistemden gelebilir.

Risk: bir kaynak hiç bağlanmamış olabilir — özellikle teminat satış gelirleri ve icra tahsilatları
3

Dosya bazında dağıtım

Aynı borçlunun birden çok kredisi varsa tahsilat hangi dosyaya yazılıyor? Teminat birden çok krediyi güvence altına alıyorsa gelir nasıl bölünüyor?

Risk: dağıtım kuralı yazılı değilse aynı tahsilat farklı dönemlerde farklı dağıtılabilir
4

Maliyetlerin eşleştirilmesi

Doğrudan maliyetler dosyaya, dolaylı maliyetler bir anahtarla. Temerrüt öncesi maliyetler nerede?

Risk: maliyet muhasebesi dosya bazında tutulmuyorsa doğrudan maliyetler kaybolur
5

Zamanlama ve iskonto

Her nakit akışının tarihi gerekir. Aylık toplulaştırılmış veri iskonto hesabını bozar.

Risk: nakit akışı tarihleri yerine dönem sonu tarihleri kullanılması
6

Süreç kapanışı

Dosya kapandı mı, hâlâ açık mı, azami süre nedeniyle kapanmış sayılıyor mu?

Risk: kapanış tanımı yazılı değilse gözlem kitlesi keyfi biçimde daralır

Tek testle hepsini yakalarsın: replikasyon. Rastgele 15–20 temerrüt dosyası seç, banka verisinden başlayarak gerçekleşen THK'yı bağımsız olarak yeniden üret ve modelin kullandığı değerle karşılaştır. Fark çıkan her dosyada farkın hangi halkadan geldiğini izle.

Yeniden üretim başarısızlığı önce nedenlerine ayrılır: erişim, kapsam, veri dönüşümü ve dokümantasyon. Eksikliğin etkisi ölçülerek hangi kontrolün güçlendirilmesi gerektiği belirlenir.

Karşıt çiftler

Karıştırılan kavramlar

Gereklilik → test → kanıt

Replikasyon protokolü

GereklilikValidasyon testiBeklenen kanıt
Kayıp bileşenleri dosya bazında saklanmalıVeri modelinde hangi bileşenler ayrı alan olarak var; tahsilat, maliyet ve teminat geliri ayrıştırılabiliyor muVeri sözlüğü; bileşen bazında alan listesi
Tahsilat kaynakları eksiksiz bağlanmalıKaynak sistem envanteri çıkar; her kaynağın THK veri setine bağlı olup olmadığını kontrol etKaynak sistem–veri seti eşleme tablosu
Dosya bazında dağıtım kuralı yazılı olmalıÇok krediliye tek tahsilat ve çok krediyi güvenceleyen tek teminat vakalarında kural ne; örneklemle test etDağıtım kuralı dokümanı; örneklem testi
Nakit akışı tarihleri saklanmalıİskonto hesabında kullanılan tarih, gerçek nakit akışı tarihi mi yoksa dönem sonu muTarih alanının granülaritesi; iskonto hesabı örneği
Garanti etkisi öncesi ve sonrası THKGaranti veya kredi türevi THK'ya yansıtılıyorsa iki değer de saklanıyor muEtki öncesi ve sonrası THK alanları
Süreç kapanış tanımıKapalı, açık ve azami süre nedeniyle kapalı sayılan dosyalar ayrıştırılabiliyor muStatü tanımları ve dağılımı
Üçüncü tarafça yeniden üretilebilirlik15–20 dosyalık örneklemde THK'yı bağımsız olarak yeniden üret; farkları halkalara ayırReplikasyon dosyası ve fark analizi
Örnek değerlendirme

Bir uygulama sorusu

Aşağıdaki senaryo açıklama amacıyla kurgulanmıştır.

Nihai veri setinde tahsilat 80 görünürken kaynak işlemler 85 toplamına ulaşıyor olsun. Farkın iade, mükerrer kayıt veya kapsam dışı gelirden kaynaklandığı belgelenmeden LGD hesabı doğrulanmış sayılmaz. Mutabakat, her dönüşüm adımına kadar izlenir.

Hükümden uygulamaya

Koşul, taraf, eylem ve kapsam

Açıklayıcı özet üzerinde bir rol seçip ilgili parçayı işaretleyin. Cümle resmî alıntı değildir.

Kavram kontrolü