PD
Belirli ufukta temerrüt olasılığı. Borçlu/rating havuzu, ufuk ve kalibrasyon amacı belirtilmelidir.
09 · Konuya dön →Banking Foundations · 24
Sözlük ve kaynak masası
Aynı kelimenin farklı amaçlarda ne anlama geldiğini netleştir.
Önce tanımı eşleştir
Bir sonuç gördüğünde altı soruyu sabitle: ne için, hangi portföy, hangi tarih, hangi ufuk, hangi birim, hangi kural sürümü? Bu bilgiler olmadan iki yakın sayı bile farklı şeyler anlatabilir.
AMAÇTahsis / sermaye / muhasebe
KAPSAMPortföy / dönem / tanım
KANITVeri / test / karar
Kısa terim sözlüğü
LGD
Temerrüt koşulunda ekonomik kayıp / EAD. Recovery, masraf ve zaman değeri önemlidir.
10 · Konuya dön →EAD / CCF
EAD temerrüt anı maruziyetidir. CCF, uygun çekilmemiş tutarın krediye dönüşümünü temsil eder; mevcut kullanım oranı değildir.
11 · Konuya dön →EL / ECL
EL basit tek dönem veya düzenleyici beklenen zarar bağlamında kullanılır. ECL muhasebe standardına göre olasılık ağırlıklı ve iskontolu kredi zararıdır.
12 · Konuya dön →RWA / CET1 / CAR
RWA risk bazlı payda; CET1 uygun çekirdek sermaye; CAR uygun toplam sermaye / toplam RWA. Muhasebe özkaynağı otomatik düzenleyici sermaye değildir.
06 · Konuya dön →SA / IRB
SA denetimsel sınıflama/kurallar; IRB otorite izniyle belirli içsel tahminler. IRB otomatik sermaye avantajı sağlamaz.
07 · Konuya dön →PIT / TTC
PD’nin ekonomik koşullara duyarlılığına ilişkin bakışlar. Keskin iki sınıf veya aynı modelin zorunlu iki ayrı kopyası değildir.
09 · Konuya dön →SICR / Stage
SICR ilk muhasebeleştirmeden bu yana kredi riskindeki önemli artış. Genel yaklaşımda Stage 1: 12 aylık ECL; Stage 2/3: lifetime ECL; Stage 3 kredi-değer düşüklüğüdür.
14 · Konuya dön →Default / NPL / forbearance
Default temerrüt, NPL sorunlu kredi raporlama sınıfı, forbearance finansal güçlük nedeniyle tavizdir. Tanımları ve kapsamları ayrıca uzlaştırılır.
08 · Konuya dön →Koşullu / marjinal / kümülatif PD
q: sağ kalanların dönem temerrüt olasılığı. Marjinal: S × q. Kümülatif: dönem marjinal PD toplamı = 1 − survival.
14 · Konuya dön →AUC / Gini / kalibrasyon
AUC ve Gini sıralama gücünü ölçer; Gini = 2 × AUC − 1. Kalibrasyon tahmin düzeyinin gerçekleşmelerle uyumunu sorgular.
17 · Konuya dön →PSI / drift
PSI dağılım değişiminin bir ölçüsüdür. Etiketli sonuç kullanmadığı için tek başına performans bozulmasını veya kalibrasyonu ölçmez.
17 · Konuya dön →OoT / leakage
OoT sonraki dönemle sınama; leakage karar anında bilinmeyen bilginin modele sızmasıdır. Hatalı veri hattı OoT’u da kirletebilir.
15 · Konuya dön →MoC / overlay
MoC IRB tahmin belirsizliğinde muhafazakârlık payıdır: tanımlanmış bir eksikliğin tanımlanmış karşılığı. Overlay model dışında kalan etki için gerekçeli ECL düzeltmesidir; amaç ve yönetişimleri farklıdır.
18 · Konuya dön →LDP · düşük temerrütlü portföy
Kurumsal, banka, egemen ve proje finansmanı gibi temerrüt sayısı az portföyler. Gözlenen oran ile güven aralığının üst sınırı arasındaki fark burada büyüktür; sıfır temerrüt sıfır PD değildir.
18 · Konuya dön →Binom testi / Jeffreys
Tek bir rating bandının tahmini ile gerçekleşen temerrüt sayısını karşılaştıran testler. Her ikisi de temerrütlerin bağımsız olduğunu varsayar; korelasyon nedeniyle fazla sık reddederler.
17 · Konuya dön →Vintage / MOB
Vintage ortak kullandırım kohortu; MOB kullandırım sonrası geçen aydır. Farklı kohortlar aynı kredi yaşında karşılaştırılır.
21 · Konuya dön →Override / challenger
Override yetkili manuel değişiklik; challenger alternatif model veya karşılaştırmadır. Her ikisinde neden, kapsam ve sonuç izlenmelidir.
19 · Konuya dön →Kaynak ve kapsam rehberi
Revizyon tarihi: 5 Eylül 2026. Basel/IFRS kavramları ile yerel uygulama ayrı okunur. Türkiye’ye özgü banka içi eşikler, yetki matrisi, kullanılan modeller ve BDDK yaklaşım izinleri bu dosyalarda verilmedi; ekip oturumunda kurumun gerçek belgeleriyle tamamlanmalıdır.
Basel · sermaye ve risk ↗
BCBS küresel standartları. CRE20 (SA/CCF), CRE31–32 (IRB), CRE35 (EL–karşılık), CRE36 (asgari model gereksinimleri), RBC20/90 (oranlar/geçiş) ve LCR bölümleri. Bölümün sürüm ve yürürlük tarihini kontrol et.
IFRS 9 · standart ve destek materyali ↗
Genel değer düşüklüğü yaklaşımı için 5.5, özellikle 5.5.3/5/9/11/17 ve B5.5.26–28. 12 aylık ECL, SICR, olasılık ağırlığı ve iskonto için ana kaynak; tam metin erişim gerektirebilir.
IFRS · ileriye dönük bilgi ve senaryolar ↗
IFRS Foundation açıklayıcı materyali: olasılık ağırlıklı SICR/ECL değerlendirmesi ve doğrusal olmayan etkiler. Sabit üç senaryo sayısı bir standart şartı gibi öğretilmez.
Türkiye · TFRS 9 ve BDDK ↗
BDDK düzenlemelerinde sermaye, kredi sınıflama ve iç sistemler için ilgili yürürlük metnini seç. TFRS 9’un Türkçe standardı için ayrıca KGK standartlar sayfasına başvur. Uluslararası rehber, kendiliğinden Türkiye yükümlülüğü değildir.
KGK · Türkiye Finansal Raporlama Standartları ↗
TFRS 9 metnini ilgili raporlama yılı setinden seç. Bu bağlantı kurum giriş sayfasıdır; başlık, paragraf ve sürüm eşlemesini metin üzerinde yap.
ABD · SR 26-2 (17 Nisan 2026) ↗
Güncellenen kurumlar arası model risk yönetimi rehberi SR 11-7’nin yerini alır. ABD gözetim bağlamıdır; bağımsız değerlendirme, orantılılık ve yönetişim için karşılaştırmalı okunur.
Birleşik Krallık · PRA SS1/23 ↗
Nisan 2026 sürümü. Model risk envanteri, yönetişim ve bağımsız validasyon beklentileri; kapsamındaki Birleşik Krallık kuruluşlarına yöneliktir.
IIA · Three Lines Model ↗
Risk sahipliği, yönetimin ikinci hat rolleri ve bağımsız iç denetim ilişkisi. Evrensel departman şeması değildir.
EBA · Loan origination and monitoring ↗
Kredi yaşam döngüsü, izleme ve erken uyarı için AB kılavuzu. Türkiye bağlamında doğrudan yükümlülük kabul edilmez.
BDDK · aylık bankacılık verileri ↗
Sektör karşılaştırmasında aynı dönem, konsolidasyon ve metrik tanımını seç. Serideki örnek oranlar piyasa benchmark’ı değildir.
Kurumunla tamamlayacağın beş alan
- Model envanteri, sahipler ve kullanım kapsamı.
- Onay organı, bağımsızlık ve eskalasyon kanalları.
- Default / NPL / Stage / cure tanımları ve istisnalar.
- Performans eşikleri, yeniden validasyon tetikleyicileri ve geçici kontroller.
- Bulgu şiddeti, aksiyon tarihi ve bağımsız kapanış kanıtı.
Bu seri, kurumun prosedürü gibi sunulan hayalî sorumlular veya eşikler içermez. Örnekleri gerçek işleyişe bağlayan bölüm ekip tartışmasıdır.