Hipotez Testi ve Belirsizlik
Bir p-değeri hangi soruya cevap verir?
Kavram
P-değeri, sıfır hipotezi ve test varsayımları altında gözlenenden en az onun kadar uç bir istatistiğin olasılığıdır. Hipotezin doğru olma olasılığı veya sonucun tesadüfen oluşma olasılığı değildir. Test sonucu etki büyüklüğü, güven aralığı ve örneklem tasarımıyla birlikte okunur.
Bir örnek üzerinden
İki taraflı standart normal testte z=1,50 için p yaklaşık 0,134’tür. Önceden belirlenmiş α=0,05 düzeyinde sıfır hipotezi reddedilemez. Bu sonuç hipotezi kanıtlamaz; veri küçük bir etkiyi ayırt etmek için yetersiz olabilir.
Görsel üzerinden
Kaydırıcı test istatistiğini değiştirir. Boyalı iki kuyruk, H₀ altında en az bu kadar uç sonuçların toplam olasılığıdır. Eşiğin iki yanında kalan birbirine çok yakın p-değerleri, bilimsel açıdan keskin biçimde farklı kanıtlar sayılmamalıdır.
Yorumlama
Çok sayıda test yapmak yanlış bulgu olasılığını artırabilir. Güç analizi beklenen etki ve tasarımla ilgilidir; sonuç görüldükten sonra eşiği değiştirmek aynı test değildir. Normal yaklaşımın uygunluğu ve bağımsızlık gibi varsayımlar ayrıca kontrol edilmelidir.
Kapsam ve okuma
Bu modülün görselleri öğretim amaçlıdır. İlgili okuma: NIST · İstatistik el kitabı. Açıklamalı kaynak dizini →